Page 139 - Cam nang tam ly khach DL - SDT
P. 139
4.1.4. Nội dung của ấn tượng ban đầu
Ấn tượng ban đầu l{ những ý kiến, biểu tượng, hình ảnh chủ
quan về nhau của chủ thể v{ kh|ch thể trong giao tiếp, vì thế nội
dung của nó bao gồm 2 mặt: nhận thức v{ xúc cảm, tình cảm.
a) Nhận thức bao gồm 2 mức độ: nhận thức cảm tính và
nhận thức lý tính. C|c mức độ n{y luôn thống nhất, bổ sung v{
quy định lẫn nhau trong việc hình th{nh ấn tượng ban đầu.
Nhận thức cảm tính, có vai trò hết sức quan trọng trong
việc hình th{nh ấn tượng ban đầu. Mức độ nhận thức cảm tính
bao gồm c|c qu| trình (cảm gi|c v{ tri gi|c) phản |nh những
tính chất, đặc điểm bề ngo{i của kh|ch thể giao tiếp (cao hay
thấp, gầy hay béo, da trắng hay đen, tác phong nhanh hay
chậm). Thông qua nhận thức cảm tính, chủ thể có được hình
ảnh, biểu tượng ban đầu kh|i qu|t nhất về kh|ch thể giao tiếp.
Nhận thức lý tính, trên cơ sở hình ảnh, biểu tượng kh|i qu|t
ban đầu về kh|ch thể giao tiếp do nhận thức cảm tính mang lại,
chủ thể tiến h{nh c|c hoạt động tư duy, tưởng tượng, phản |nh
một c|ch gi|n tiếp (thông qua c|c thao t|c ph}n tích, tổng hợp,
so s|nh, kh|i qu|t hóa, trừu tượng hóa tạo ra c|c hình ảnh mới)
với mục đích nhận thức v{ hiểu biết s}u hơn kh|ch thể. Kết quả
của giai đoạn phản |nh lý tính n{y giúp chủ thể dự đo|n được
nghề nghiệp, c|c đặc điểm t}m lý bên trong, như: nhu cầu, động
cơ, th|i độ, tình cảm v{ năng lực của kh|ch thể. Kết quả của qu|
trình này sẽ tạo ấn tượng ban đầu với mức độ cụ thể, rõ r{ng và
chính x|c về kh|ch thể hơn.
Công trình nghiên cứu của nh{ t}m lý học Xô viết A. A
adalop đ~ khẳng định: Nội dung của ấn tượng ban đầu phụ
thuộc v{o tính chất v{ đặc điểm của chủ thể v{ kh|ch thể giao
137
